Bitirme projesi (SQL Server Operasyon): Salı sabahı sistem yavaş ve şüpheli erişim var

Kurgusal günlükle teşhis, kanıt ve karar: yavaşlığın nedenleri, şüpheli erişimin zinciri, ikisinin ilişkisi, yönetime not.

Bu sayfa dersin okuma sürümüdür. Metin bir kutuyu çalıştırmanı ya da adıma geçmeni söylüyorsa dersi uygulamada aç.

Senaryo

Salı 12 Kasım 2024, sabah 09:30. Ilgaz Bank portal ekibi "sistem çok yavaş" diyor. Aynı saatlerde güvenlik ekibi şüpheli bir girişten söz ediyor. Herkesin ilk tahmini aynı: "Saldırı sistemi yavaşlattı." Senden üç şey isteniyor: Teşhis, kanıt, karar.

Veri kurgudurops_ tabloları hayali bir portal için tohumlu üreteçle kuruldu. Gerçek bir sistemden alınmadı; süre ve okuma değerleri ölçüm değildir. Motor SQLite olduğu için günlükteki SQL Server sorguları çalıştırılmaz, metin olarak incelenir. Tabloları sorgularsın, sistem yönetimi komutlarını yalnız okursun.

Veri

Tablo	Satır	İçerik
`ops_query_log`	7.607	Sorgu günlüğü
`ops_access_log`	3.991	Giriş, okuma, yazma
`ops_plan_stats`	335	Plan ve saat başına istatistik (Query Store taklidi)
`ops_logins`	10	Hesap listesi

Yol haritası

Adım	Soru	Sonuç türü
1	Gerçekten yavaş mı, geçen salıya göre ne değişti?	Teşhis
2-3	Yükü kim bindiriyor, bu sorgular yeni mi?	Teşhis
4	Plan değişti mi, ne zaman?	Teşhis
5	Şüpheli adres ne yaptı?	Kanıt
6-7	Hangi kayıtlar okundu, hesabın sahibi aynı anda neredeydi?	Kanıt
8	Saldırı yavaşlığı açıklıyor mu?	Ayrım
9-11	Zaman çizelgesi, öncelik ve yönetime not	Karar

SınırBu bir eğitim senaryosudur. Veride kimin yaptığı bilgisi yoktur, yalnız hesap ve adres vardır. Hesabın ele geçirildiği de bir çıkarımdır; kişinin kendisiyle doğrulanır. KVKK ve bildirim kararları hukuk ve uyum ekibiyle verilir, bu proje onların yerine geçmez.

Kanıtı koru

Müdahaleden önce günlükleri kopyala, saklama süresi dolmasın, kopyayı salt okunur tut. Kayıt silme ve "temizleme" yapma. Her adımı saatle birlikte yaz.

Kendini değerlendir

Ölçüt	Başlangıç	İyi	Mükemmel
Teşhis	Yavaş sorgu bulundu	Geçen salıyla karşılaştırıldı, iki neden ayrıldı	Süre ve okuma ayrımı yapıldı
Kanıt	Şüpheli adres bulundu	Zincir kuruldu, kapsam sayıldı	Yanlış alarmlar elenip gerekçesi yazıldı
Karar	Liste	Öncelikli eylem planı	Bilinen ve bilinmeyenler ayrı, geri alma yazılı