Bitirme projesi (Veri Analisti): Ilgaz Bank müşteri ve harcama analizi

Senaryo

Ilgaz Bank'ın pazarlama direktörü yeni yıl kampanyası için senden bir analiz istiyor: “Hangi segment ne kadar harcıyor, ne zaman ve nerede? Maaşını bize yatıranlar daha mı çok harcıyor? Bize segment bazında tek sayfalık bir özet ver.”

Teslim edilecekler

1. Segment profili (müşteri, yaş, risk)
2. Aylık harcama trendi ve büyüme
3. Segmentlere göre en çok harcanan kategori
4. Maaş müşterisi olanlarla olmayanların karşılaştırması
5. Kanal tercihleri
6. Segment bazında yönetici özeti

Tablolar: bank_customers, bank_accounts, bank_txns. Kart harcamaları txn_type = 'kart_harcama', tutarlar eksi işaretlidir.

Derinleş: analizi karara bağlamak

Çalışma planı

1. Veriyi tanı. bank_txns 42.284 hareket, 2024'ün tamamı. Aşağıdaki sorgu türlere göre adedi, toplamı ve kategorinin boş olduğu satırları verir: işyeri kategorisi yalnızca kart harcamalarında dolu, diğer tüm türlerde NULL. Bu hata değil, tasarım.
2. İşareti sabitle. Harcamalar eksi işaretli; raporda pozitif göstermek için -amount kullan ve bunu not et.
3. Satırın neyi temsil ettiğine karar ver. Müşteri başına ortalama istiyorsan önce müşteri düzeyine topla; bir müşterinin birden fazla hesabı vardır (500 müşteri, 849 hesap).
4. Varsayımlar. “Maaşlı” = yıl içinde en az bir maas hareketi; harcaması olmayan müşteri 0 sayılır.

SELECT txn_type, COUNT(*) AS adet, ROUND(SUM(amount), 0) AS toplam,
       SUM(CASE WHEN merchant_category IS NULL THEN 1 ELSE 0 END) AS kategori_bos
FROM bank_txns
GROUP BY txn_type
ORDER BY adet DESC, txn_type;

Kontrol listesi

• Mutabakat. Aylık harcamaların toplamı, segment toplamlarının toplamı ve ham tablodaki kart harcaması toplamı aynı olmalı: 63.840.506 TL (Ek görev 1).
• JOIN sonrası satır sayısı. Hareket → hesap → müşteri birleşimi hareket sayısını değiştirmemeli (her hareketin tek hesabı var). Müşteri sayarken COUNT(DISTINCT customer_id) kullan.
• Payda. “Maaş oranı” müşterinin oranıdır, hesabın değil. KOBİ ve Özel Bankacılık'ta oran 0: bu bir hata mı, yoksa bu segmentlerin maaş ödemesi mi yok? Yorumda belirt.
• Uç değer. Kişi başı harcamada birkaç çok yüksek müşteri ortalamayı yukarı çeker; en büyük 5 değere bak.

Teslim

Segment özeti tablosu, aylık trend için çizgi grafik, maaşlı/maaşsız için iki sütunluk karşılaştırma.

Kendini değerlendir