SQL Server'da JSON: FOR JSON, OPENJSON, JSON_VALUE

Bu sayfa dersin okuma sürümüdür. Metin bir kutuyu çalıştırmanı ya da adıma geçmeni söylüyorsa dersi uygulamada aç.

SQL Server ve JSON

SQL Server 2016'dan beri JSON'u metin (NVARCHAR) olarak saklayıp işleyebilir; SQL Server 2025 ve Azure SQL'de ayrıca yerel json veri tipi vardır. Dört temel araç:

Araç	Yön	Ne yapar?
`FOR JSON PATH`	Tablo → JSON	Sorgu sonucunu JSON dizisine çevirir. API'lere veri vermek için.
`OPENJSON`	JSON → tablo	JSON dizisini satırlara açar.
`JSON_VALUE` / `JSON_QUERY`	JSON → değer	Tek bir alanı (skaler) veya alt nesneyi okur.
`JSON_MODIFY`, `ISJSON`	Düzenleme, doğrulama	Alanı değiştirir; metnin geçerli JSON olup olmadığını söyler.

FOR JSON PATH

SELECT TOP 2 customer_id AS id,
       first_name AS [musteri.ad],
       city AS [musteri.sehir]
FROM customers
ORDER BY customer_id
FOR JSON PATH, ROOT('musteriler');

Takma addaki nokta (musteri.ad) iç içe nesne oluşturur. Varsayılan olarak NULL alanlar JSON'a yazılmaz; yazılsın istiyorsan INCLUDE_NULL_VALUES ekle. Tek satır dönecekse WITHOUT_ARRAY_WRAPPER köşeli parantezleri kaldırır.

İç içe JSON: alt sorgu ile

SELECT c.customer_id,
       c.first_name,
       (SELECT o.order_id, o.status
        FROM orders o
        WHERE o.customer_id = c.customer_id
        ORDER BY o.order_id
        FOR JSON PATH) AS siparisler
FROM customers c
WHERE c.customer_id <= 3;

OPENJSON

DECLARE @sepet NVARCHAR(MAX) = N'[
  {"urun_id": 1, "adet": 2},
  {"urun_id": 5, "adet": 1}
]';

SELECT j.urun_id, p.name, j.adet, j.adet * p.price AS tutar
FROM OPENJSON(@sepet)
     WITH (urun_id INT '$.urun_id', adet INT '$.adet') AS j
JOIN products p ON p.product_id = j.urun_id;

WITH bölümü yazılmazsa OPENJSON üç sütun döndürür: key, value ve type (0: null, 1: metin, 2: sayı, 3: true/false, 4: dizi, 5: nesne).

JSON_VALUE ve JSON_MODIFY

DECLARE @profil NVARCHAR(MAX) = N'{"ad": "Ayşe", "adres": {"sehir": "İzmir"}, "puan": 4}';

SELECT JSON_VALUE(@profil, '$.adres.sehir') AS sehir,
       ISJSON(@profil) AS gecerli,
       JSON_MODIFY(@profil, '$.puan', 5) AS guncel;

PerformansJSON içindeki bir alana sık filtre uyguluyorsan, o alanı hesaplanmış sütun olarak çıkarıp indeksle: ALTER TABLE t ADD sehir AS JSON_VALUE(profil, '$.adres.sehir'); CREATE INDEX ix_sehir ON t(sehir);